Η Δραπετσώνα και το Κερατσίνι αποτελούν δύο από τις πλέον ιστορικές εργατικές περιοχές της Αττικής. Χτισμένες δίπλα στο μεγαλύτερο λιμάνι της χώρας, τον Πειραιά, συνδέθηκαν άρρηκτα με τη βιομηχανική ανάπτυξη της Ελλάδας κατά τον 20ό αιώνα. Για δεκαετίες, η οικονομική ζωή της περιοχής βασίστηκε στη λειτουργία εργοστασίων, αποθηκών καυσίμων, ναυπηγοεπισκευαστικών δραστηριοτήτων και εγκαταστάσεων βαριάς βιομηχανίας. Ωστόσο αυτή η «ανάπτυξη» έγινε με μόνο γνώμονα τα κέρδη των καπιταλιστών, βάζοντας πολλές φορές σε κίνδυνο την υγεία και την ασφάλεια των κατοίκων της περιοχής.
Σήμερα, το ζήτημα της συνύπαρξης κατοικημένων περιοχών με βαριές βιομηχανικές δραστηριότητες βρίσκεται στο επίκεντρο μιας έντονης κοινωνικής και πολιτικής αντιπαράθεσης. Στο επίκεντρό της, βρίσκονται τα λεγόμενα «καζάνια της Δραπετσώνας», ένας όρος που χρησιμοποιείται από κατοίκους και τοπικούς φορείς για να περιγράψει τις δεξαμενές αποθήκευσης και επεξεργασίας πετρελαιοειδών, καθώς και άλλες βιομηχανικές εγκαταστάσεις που λειτουργούν στην περιοχή.
Τα τελευταία χρόνια, οι κάτοικοι καταγγέλλουν έντονες οσμές, ατμοσφαιρική επιβάρυνση και συνεχή υποβάθμιση της ποιότητας ζωής τους. Παράλληλα, ο Δήμος Κερατσινίου – Δραπετσώνας, έχει αναδείξει το ζήτημα σε κεντρικό πολιτικό θέμα, ζητώντας την απομάκρυνση των εγκαταστάσεων της εταιρείας Oil One, των δεξαμενών καυσίμων και γενικότερα των δραστηριοτήτων υψηλής όχλησης από τον αστικό ιστό.
Η Oil One, συμφερόντων του Δημήτρη Μελισσανίδη, αγόρασε το 2012 τις πρώην εγκαταστάσεις της BP στη Δραπετσώνα. Στις 21 Ιανουαρίου 2015 υπογράφηκε η υπουργική απόφαση που της έδωσε άδεια λειτουργίας για επεξεργασία υγρών πετρελαιοειδών αποβλήτων, αποθήκευση και διακίνηση καυσίμων.
Σύμφωνα με το Εθνικό Κέντρο Έρευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος», παρατηρείται υψηλή συγκέντρωση βαρέων μετάλλων σε ασθενείς από τη Δραπετσώνα, το Κερατσίνι και το Πέραμα – τα οποία είναι καρκινογόνοι παράγοντες που συμβάλλουν ιδιαίτερα στον καρκίνο του πνεύμονα. Οι μετρήσεις επιβεβαιώνουν ότι η ατμόσφαιρα είναι επιβαρυμένη με θειούχες πτητικές ενώσεις που προέρχονται από επεξεργασία ή καύση πετρελαιοειδών, ενώ καταγράφονται τιμές βενζολίου που ξεπερνούν ορισμένες ημέρες τη μέση οριακή τιμή για την προστασία της υγείας. Επιπρόσθετα, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος βιομηχανικού ατυχήματος μεγάλης έκτασης, με δεδομένο μάλιστα ότι δεν υπάρχουν μαζικές διέξοδοι διαφυγής για τους κατοίκους, ενώ οι τέσσερις εγκαταστάσεις πετρελαιοειδών στο Πέραμα και της Oil One στη Δραπετσώνα βρίσκονται μέσα στον οικιστικό ιστό.
Εμείς, ως ελληνικό τμήμα της Επαναστατικής Κομμουνιστικής Διεθνούς, θεωρούμε ότι το θέμα δεν αφορά μόνο τη Δραπετσώνα. Αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της σύγκρουσης ανάμεσα στα συμφέροντα της αστικής και της εργατικής τάξης, την πάλη των τάξεων και το δικαίωμα του εργαζόμενου λαού σε ένα υγιές και ασφαλές περιβάλλον.
Σπύρος Γαμβράς