Η πρόσφατη στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα και η απαγωγή του Μαδούρο – ενός εν ενεργεία αρχηγού κράτους – αποτελεί την πρώτη έμπρακτη εφαρμογή της νέας «Στρατηγικής Εθνικής Ασφάλειας» της Ουάσινγκτον. Οι ΗΠΑ επιδιώκουν να εδραιώσουν την κυριαρχία τους στο Δυτικό Ημισφαίριο, το οποίο θεωρούν «αυλή» τους, απομακρύνοντας τους διεθνείς ανταγωνιστές τους.
Ορισμένοι πολιτικοί και σχολιαστές διεθνώς, διαμαρτυρήθηκαν, ειλικρινά ή υποκριτικά, για την καταπάτηση του «διεθνούς δικαίου». Ωστόσο, το «διεθνές δίκαιο» δεν είναι παρά ένα «φύλλο συκής» για το δίκαιο του ισχυρού και ουδέποτε στάθηκε πραγματικό εμπόδιο στα σχέδια των ιμπεριαλιστών.
Επιπρόσθετα, η απαγωγή του Μαδούρο δεν αποτελεί κάποια αυταρχική «παρέκκλιση» του Τραμπ. Είναι η συνέχεια γνωστών ιμπεριαλιστικών πρακτικών που περιλαμβάνουν πραξικοπήματα, δολοφονίες και απαγωγές, όπως η απαγωγή του προέδρου του Παναμά, Νοριέγκα, το 1989.
Η τακτική Τραμπ
Ο Τραμπ και οι αξιωματούχοι του εγκατέλειψαν πολύ γρήγορα τις ψευδείς κατηγορίες περί ναρκωτικών και μίλησαν απροκάλυπτα για τον έλεγχο του πετρελαίου της Βενεζουέλας. Στις 9 Ιανουαρίου, ο Τραμπ προέδρευσε σε σύσκεψη με στελέχη μεγάλων πολυεθνικών ενέργειας, όπου έγινε σαφής η πρόθεση των ΗΠΑ να «δημοπρατήσουν» το πετρέλαιο της χώρας.
Γιατί όμως δεν έχουν ακόμη επιβάλει μια δική τους κυβέρνηση (με πιθανή ηγέτιδα τη νομπελίστρια ειρήνης Ματσάδο); Ο αμερικανικός ιμπεριαλισμός φαίνεται να έχει αντλήσει ορισμένα διδάγματα από προηγούμενες περιπέτειες. Στο Ιράκ και τη Λιβύη, για παράδειγμα, κατέστρεψε τον κρατικό μηχανισμό και βρέθηκε αντιμέτωπος με παρατεταμένες εξεγέρσεις και χάος, καταστάσεις που δεν συνιστούν «ευνοϊκό επιχειρηματικό περιβάλλον».
Επιλέγοντας να συνδιαλλαχθεί με την Ροντρίγκεζ, ο Τραμπ φαίνεται να προκρίνει τη συνεργασία με έναν παράγοντα που θεωρεί ότι μπορεί να εγγυηθεί τον έλεγχο των ενόπλων δυνάμεων και των μηχανισμών του κράτους.
Συνεργασία «εκ των έσω» και
παράδοση
Η απουσία ουσιαστικής αντίδρασης από τον βενεζουελάνικο στρατό γεννά κρίσιμα ερωτήματα. Γιατί δεν ενεργοποιήθηκαν τα σύγχρονα ρωσικά και κινέζικα αντιαεροπορικά μέσα; Ορισμένες στρατιωτικές αναλύσεις αποδίδουν το γεγονός σε εξελιγμένο ηλεκτρονικό πόλεμο των ΗΠΑ που έθεσε εκτός λειτουργίας κρίσιμα συστήματα. Άλλοι όμως, μιλούν ανοιχτά για προδοσία ανώτερων αξιωματικών. Αυτό που φαίνεται επιβεβαιωμένο είναι ότι η CIA διέθετε πληροφόρηση για τη θέση του Μαδούρο «από μέσα».
Η αντικαταστάτρια του Μαδούρο, Ντέλσι Ροντρίγκεζ, παρότι αρχικά μίλησε για αντίσταση, φαίνεται να έχει αποδεχθεί πλήρως την κυριαρχία του αμερικανικού ιμπεριαλισμού. Σύμφωνα με αξιωματούχο των ΗΠΑ, έχει ήδη ξεκινήσει η πώληση πετρελαίου της Βενεζουέλας. Τα έσοδα κατατίθενται σε τραπεζικό λογαριασμό στο Κατάρ.
Οι ΗΠΑ είναι πλέον υπεύθυνες τόσο για την πώληση του πετρελαίου της Βενεζουέλας, όσο και για τη διαχείριση των εσόδων. Αν αυτή η συμφωνία έχει γίνει αποδεκτή από την κυβέρνηση της Βενεζουέλας, τότε συνιστά πλήρη υποταγή και μετατροπή της χώρας σε ημι-αποικία.
Θα μπορούσαν να ισχύουν δύο σενάρια: είτε η Ροντρίγκεζ ενεργεί υπό ασφυκτική πίεση και επιχειρεί να κερδίσει χρόνο και διπλωματικό χώρο, είτε έχει επιλέξει έναν συνειδητό συμβιβασμό με ανταλλάγματα για τη μπολιβαριανή γραφειοκρατία και την άρχουσα τάξη της χώρας. Σε κάθε περίπτωση, η ουσία παραμένει αμετάβλητη: η διαχείριση των φυσικών πόρων και η εθνική κυριαρχία περνά στα χέρια των ΗΠΑ.
Στις 15 Ιανουαρίου, ο διευθυντής της CIA, Τζον Ράτκλιφ, ο οποίος έπαιξε ρόλο κλειδί στην απαγωγή του Μαδούρο, συναντήθηκε με τη Ντέλσι Ροντρίγκεζ. Την ίδια ημέρα, η Ροντρίγκεζ ανακοίνωσε στην Εθνοσυνέλευση ότι θα προτείνει αλλαγή στον νόμο του Τσάβες για τους υδρογονάνθρακες. Αυτό ο νόμος, μεταξύ άλλων, προβλέπει την διατήρηση πλειοψηφικού μεριδίου της κρατικής εταιρείας πετρελαίου PDVSA στα πετρέλαια της χώρας. Οπότε φαίνεται να ανοίγει ο δρόμος για τη λεηλασία της χώρας από τις αμερικάνικες πολυεθνικές.
Η κατάρρευση της Μπολιβαριανής
Επανάστασης
Κάποιοι θα ισχυριστούν ότι η υποταγή είναι μονόδρομος λόγω της στρατιωτικής υπεροπλίας των ΗΠΑ. Ωστόσο, το κύριο εμπόδιο στην αντίσταση απέναντι στον ιμπεριαλισμό δεν είναι στρατιωτικό, αλλά πολιτικό. Μετά το θάνατο του Ούγκο Τσάβες, η μπολιβαριανή ηγεσία ακολούθησε μια πορεία συστηματικής καταστροφής των κατακτήσεων της Μπολιβαριανής Επανάστασης.
Αντί να λάβει σοβαρά υπόψη την προειδοποίηση του Τσάβες στην ομιλία του το 2012, γνωστή ως «Αλλαγή Πορείας», όπου τόνιζε την ανάγκη οικοδόμησης σοσιαλιστικής οικονομίας και συντριβής του αστικού κράτους, η ηγεσία έκανε το ακριβώς αντίθετο. Αντί για μια επαναστατική, διεθνιστική πολιτική, υιοθέτησε τη «ρεαλιστική» γεωπολιτική προσαρμογή.
Ο εργατικός έλεγχος καταργήθηκε όπου λειτουργούσε, επιχειρήσεις ιδιωτικοποιήθηκαν, συνδικαλιστές φυλακίστηκαν και αριστερά κόμματα (συμπεριλαμβανομένου του Κομμουνιστικού Κόμματος) διώχθηκαν. Αντιμέτωπη με την οικονομική κατάρρευση, την πτώση των τιμών του πετρελαίου και τις διεθνείς κυρώσεις, η ηγεσία επέλεξε τη σκληρή λιτότητα. Εκατομμύρια εξαναγκάστηκαν σε μετανάστευση.
Όλα αυτά έγιναν κυνικά στο όνομα του Τσάβες, της επανάστασης και του σοσιαλισμού, ενώ στην πραγματικότητα συνιστούσαν πορεία προς την αντίθετη κατεύθυνση. Πρόκειται για μια αντεπαναστατική διαδικασία, με επικεφαλής τον Μαδούρο, που οδήγησε στη διάλυση της Μπολιβαριανής Επανάστασης. Όσοι δεν κατανόησαν αυτή τη διαδικασία, βρίσκονται σήμερα αντιμέτωποι με οδυνηρές εκπλήξεις. Ενώ η κυβέρνηση της Βενεζουέλας διακήρυττε «αντίσταση στον ιμπεριαλισμό μέχρι θανάτου», όταν ήρθε το χτύπημα στις 3 Ιανουαρίου, επικράτησε σιωπή. Όταν αυτή τελικά έσπασε, αποκαλύφθηκε η πλήρης υποταγή στον ιμπεριαλισμό.
Χόρχε Μαρτίν
Σύνοψη από τον Η.Κ.τριών σχετικών άρθρων που δημοσιεύθηκαν τον Ιανουάριο στην ιστοσελίδα www,marxist.com