Τα αποτελέσματα του πρώτου γύρου των προεδρικών εκλογών στη Βραζιλία αποκάλυψαν τη βαθιά κρίση της κυβέρνησης Λούλα και την αυξανόμενη δύναμη της Ακροδεξιάς. Το αποτέλεσμα αντανακλά την εκτεταμένη δυσαρέσκεια των εργαζομένων με μια κυβέρνηση που δεν κατάφερε να ανταποκριθεί στις προσδοκίες τους, διατηρώντας παράλληλα τα συμφέροντα της καπιταλιστικής ελίτ.
Ο Λούλα έλαβε 3,5 εκατομμύρια λιγότερες ψήφους από ό,τι στον πρώτο γύρο του 2022, ενώ ο Φλάβιο Μπολσονάρο κέρδισε πέντε 5 εκατομμύρια ψήφους σε σύγκριση με το αποτέλεσμα του πατέρα του το 2022. Η Ακροδεξιά ενίσχυσε επίσης τη θέση της στο Κογκρέσο, ιδιαίτερα στη Γερουσία, και επέκτεινε την υποστήριξή της σε βασικές πολιτείες όπως το Σάο Πάολο και η Μίνας Ζεράις. Ακόμη και στα βορειοανατολικά, το παραδοσιακό προπύργιο του Λούλα, οι ψήφοι του μειώθηκαν.
Αυτή η καταψήφιση αντανακλά τις συνέπειες των πολιτικών του Λούλα: δημοσιονομική λιτότητα, ιδιωτικοποιήσεις, αυξανόμενες τιμές τροφίμων, αυξανόμενο χρέος των νοικοκυριών, αποτυχία κατάργησης του εξαήμερου ωραρίου εργασίας και της μίας ημέρας αργίας και παραχωρήσεις στο ξένο κεφάλαιο. Συμβιβαζόμενος με το καπιταλιστικό κατεστημένο, ο Λούλα έχει χάσει την υποστήριξή του μεταξύ των εργαζομένων και έχει επιτρέψει στον Μπολσονάρο να παρουσιαστεί ως μια αντισυστημική εναλλακτική λύση.
Η κρίση του πολιτικού συστήματος της Βραζιλίας
Η άνοδος του Μπολσονάρο είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την κρίση της πολιτικής τάξης πραγμάτων της Βραζιλίας, η οποία καθιερώθηκε μετά το τέλος της στρατιωτικής δικτατορίας το 1988. Το Εργατικό Κόμμα (PT), που κάποτε βασιζόταν στους αγώνες της εργατικής τάξης, σταδιακά έγινε υπερασπιστής του καπιταλιστικού συστήματος, δίνοντας προτεραιότητα στις συμμαχίες με επιχειρηματικά συμφέροντα έναντι του σοσιαλιστικού μετασχηματισμού.
Οι μαζικές διαμαρτυρίες του 2013, η καθαίρεση της Ντίλμα Ρούσεφ το 2016 και η φυλάκιση του Λούλα το 2018 επιτάχυναν αυτήν την κρίση. Καθώς η εμπιστοσύνη στους παραδοσιακούς θεσμούς διαβρωνόταν, ένας αυξανόμενος αριθμός δυσαρεστημένων ψηφοφόρων πίστεψε την υπόσχεση του Μπολσονάρο να ανατρέψει την υπάρχουσα τάξη πραγμάτων. Τα σκάνδαλα διαφθοράς και οι θεσμικές κρίσεις μπορούν επομένως να ενισχύσουν την Ακροδεξιά όταν οι ηγέτες της θεωρούνται αντίπαλοι του συστήματος, ακόμη και όταν εμπλέκονται οι ίδιοι σε σκάνδαλα διαφθοράς.
Η αποκατάσταση της παλιάς πολιτικής συναίνεσης δεν θα επιλύσει αυτήν την κρίση. Ο Λούλα έχει συνδεθεί με το κατεστημένο που κάποτε υποσχέθηκε να αμφισβητήσει, ενώ η Ακροδεξιά εκμεταλλεύεται τη λαϊκή οργή χωρίς να προσφέρει μια πραγματική λύση στα προβλήματα των εργαζομένων.
Η εμφάνιση μιας ριζοσπαστικής αριστερής εναλλακτικής λύσης
Παρά τα κέρδη της Ακροδεξιάς, οι εκλογές αποκάλυψαν ευκαιρίες για τη ριζοσπαστική Αριστερά. Έξι υποψήφιοι που συνδέονται με την Κοινοβουλευτική Ομάδα της Ριζοσπαστικής Αριστεράς κέρδισαν έδρες στο ομοσπονδιακό κοινοβούλιο, ενώ οι υποψήφιοί της έλαβαν συνολικά σχεδόν δύο εκατομμύρια ψήφους.
Αυτά τα αποτελέσματα καταδεικνύουν ότι η δυσαρέσκεια προς τον Λούλα δεν σημαίνει απαραίτητα υποστήριξη για τη Δεξιά. Τμήματα της εργατικής τάξης συνεχίζουν να υποστηρίζουν αριστερούς υποψηφίους, ενώ απορρίπτουν τους συμβιβασμούς του PT με το καπιταλιστικό κατεστημένο. Αυτό το αναδυόμενο ρεύμα προσφέρει μια πιθανή βάση για ένα νέο επαναστατικό σοσιαλιστικό κίνημα.
Μια κριτική ψήφος προς τον Λούλα στον δεύτερο γύρο είναι απαραίτητη για να αποτραπεί μια νίκη του Μπολσονάρο και να υπερασπίσουμε πιο ευνοϊκές συνθήκες για τους αγώνες της εργατικής τάξης. Αλλά αυτό δε σημαίνει επιδοκιμασία προς τον Λούλα ή δημιουργία ψευδαίσθησεων ότι θα εγκαταλείψει τους δεσμούς του με την αστική τάξη.
Η Αριστερά πρέπει να κινητοποιήσει τους εργαζόμενους κατά του Μπολσονάρο, αγωνιζόμενη παράλληλα για συγκεκριμένα μέτρα: κατάργηση του εξαήμερου ωραρίου εργασίας, επέκταση των δημόσιων συγκοινωνιών και τερματισμό της δημοσιονομικής λιτότητας.
Κάιο Ντεζόρζι – Βραζιλιάνικο Τμήμα της RCI
Μετάφραση: Κ.Α.
Πηγή: https://brasilcomunista.org/